भाइटीका
Bhai Tika (Tihar) · यम र यमुना (दाजुभाइ-दिदीबहिनी)
किन गरिन्छ?
यमुनाले आफ्ना दाजु यमराजलाई टीका लगाएर दीर्घायुको कामना गरेको कथाअनुसार दिदीबहिनीले दाजुभाइको लामो आयु र सुखको कामना गर्दै भाइटीका लगाउँछन्। यसले दाजुभाइ-दिदीबहिनीको माया र सम्बन्ध बलियो बनाउँछ।
कहिले गर्ने?
तिहारको कार्तिक शुक्ल द्वितीया (भाइटीका); साइत पात्रोमा हेर्नुहोस्।
पूजा सामग्री
पूजा विधि (चरणबद्ध)
- १सप्तरङ्गी टीकाको तयारी
सात रङ्गको टीका बनाई पूजाको थाल सजाउनुहोस्।
- २भाइ बसाउने
भाइलाई आसनमा बसाई उनको वरिपरि तेलको धारा र जलको घेरा (सुरक्षा घेरा) लगाउनुहोस्, ओखर फुटाउने चलन छ।
- ३पूजा
भाइको टाउकोमा तेल लगाई, निधारमा सप्तरङ्गी टीका लगाउनुहोस्।
- ४माला
मखमली र दुबोको माला लगाई दीर्घायुको कामना गर्नुहोस्।
- ५सगुन
सेल रोटी, मिठाई, फलफूल र ड्राइफ्रुटको सगुन दिनुहोस्।
- ६भाइको टीका
भाइले पनि दिदीबहिनीलाई टीका लगाई उपहार/दक्षिणा दिई आशीर्वाद लिन्छन्।
मन्त्र
यमुनाले यमलाई टीका लगाइन्, म मेरो भाइलाई टीका लगाउँछु; मेरो भाइ अमर होस्।
ध्यान दिनुहोस्
भाइ नहुनेले अरू आफन्त वा साथीलाई पनि टीका लगाउन सक्छन्। साइत र ठाउँअनुसार विधि फरक हुन्छ।
यो सामान्य जानकारी हो। परिवार, जाति र ठाउँअनुसार विधि फरक हुन सक्छ; ठूला पूजा र संस्कारका लागि पुरोहितको सल्लाह लिनुहोस्।